مهریه

مهریه
مهریه مالی است که زن بر اثر ازدواج مالک آن می گردد وزوجه ملزم به دادن آن به زوجه است.
مهر بر ۳ گونه می باشد:
مهرالسنه           مهرالمسمی          مهرالمتعه
مهرالسنه:
شرعا مستحب است مهریه زنان به میزان مهرالسنه باشد.
مهرالسنه امروزه کاربردی ندارد
مهرالمسمی:
عبارت از مال معینی است که به عنوان مهر با توافق زوجین تعیین می شود یا شخصی که زوجین انتخاب کرده اند معین می نماید
اگر زنی که برایش مهرالمسمی تعیین شده، قبل از نزدیکی از شوهرش جدا شود، موارد زیر در موردش صادق است :
۱- اگر به واسطه طلاق جدا شده است، نصف مهر به او تعلق می‌گیرد.
۲-اگر یکی از زوجین فوت کند، بعضی معتقدند که تمام مهر و بعضی دیگر معتقدند نصف مهر به ملکیت زن درمی‌آید.
۳- اگر زن و شوهر به واسطه رضاع ( شیر خوردن – شیر دادن ) به هم حرام شوند و زن مقصر نباشد، مستحق نصف مهر است.
۴-اگر به واسطه عیب یا … زن یا مرد عقد را فسخ کنند، ثابت نیست که نصف مهر را می‌برد یا همه مهر را، اما اگر به واسطه عنن(مردی را که دارای ناتـوانی جسمـی اسـت و آلت او هنـگام نزدیـکی منتـشـر نمی‌شود «عِنین» می‌گوینـد و بیمـاری او را «عنن» می‌نامنـد.) باشد نصف مهر برای زن ثابت می‌شود.
۵- اگر مرد مرتد شود، زن مستحق نصف مهر خواهد بود و مرد باید آن را بپردازد.
۶- اگر زن مرتد شود، همه مهر باطل است.
۷- اگر زن و مرد هر دو کافر بودند و زن مسلمان شد، مهر باطل می‌شود.
۸- اگر مهرالمسمی مجهول باشد یا فاقد مالیت باشد، زن مستحق مهرالمثل می‌شود.

مهرالمتعه:
آخرین حالت وقتیست که هنوز مهر تعیین نشده و قبل از دخول مرد زن را طلاق میدهددر این حالت مهرالمتعه به زن تعلق خواهد گرفت
در تعیین مهرالمتعه حال مرد از حیث غنا و فقر مورد توجه قرار میگیرد.

ارکان دعوی
الف)احراز صحت عقد نکاح دائم
ب)در ضمن عقد نکاح دائم مهر تعیین نگردیده باشد
ج)شوهر قبل از نزدیکی و تعیین مهر زن خود را طلاق دهد.
بدین ترتیب چنانچه عقد نکاح در اثر فوت یکی از زوجین ،خیار فسخ  یا در خواست طلاق از سوی زوجه منحل شود،زن حق مطالبه مهرالمتعه را ندارد.
مراحل دادرسی
دادگاه بعد از اولین جلسه دادرسی جهت احراز وضعیت مالی زوج از جهت غنا و فقر و تعیین مقدار مهرالمتعه عنداللزوم،قرار تحقیق محلی توام با قرار کارشناسی صادرمینماید و مراحل اجرای قرار به شرح مذکور در دعوی مهرالمثل طی میشود.
«بنا به مراتب فوق، رسیدگی به دعوی مطالبه مهرالمثل و مهرالمتعه  در روند عادی دادرسی نیازمند  دو جلسه رسیدگی و سه وقت نظارت میباشد»
عدم تعیین مهر در عقد نکاح:
مهرالمثل:
اگر زن و شوهر توافق کنند که مهریه را بعدا تعیین کنند و اتفاقا قبل از تعیین مهر دخول رخ دهد در اینجا مهرالمثل برای زن تعیین میشود
حالت بعد هنگامیست که مهر هنوز تعیین نشده و مرد بعد از نزدیکی با زن او را طلاق میدهد در این حالت نیز مهرالمثل تعیین خواهد شد. تعیین مهر المثل با دادگاه است که برای تعیین آن حال زن از حیث شرافت خانوادگی و سایر صفات او مانند اینکه تحصیلات او چقدر است  و میزان مهریه بستگان زن مانند دختر خاله ها  و دختر عمه ها مورد توجه قرار میگیرد.  معمولا با چنین قرینه هایی میتوان مهرالمثل را که بسته به شرایط و عرف است را تعیین کرد.

ارکان دعوی مطالبه مهرالمثل :
الف)احراز صحت عقد نکاح دائم؛ زیرا در صورت فساد و یا بطلان عقد نکاح اعم از دائم یا منقطع ،زن حق مهر نخواهد داشت،مگر در صورت جهل زن به فساد نکاح و وقوع نزدیکی که در این صورت مستحق مهرالمثل خواهد شد.
ب)عدم تعیین مهر یا شرط عدم استحقاق زوجه به اخذ مهر یا بطلان مهر المسمی
ج)وقوع نزدیکی: البته قبولی وجود این شرط را در زمانی که مهرالمسمی به جهت مجهول بودن یا عدم مالیت،باطل شده است،ضروری نمیدانند زیرا طبق ماده۱۱۰۰ ق. م ،استحقاق اخذ مهرالمثل منوط به وقوع نزدیکی زوجین نیست.

مراحل دادرسی
۱)  دادگاه بعد از اولین جلسه دادرسی به منظور احراز حالات زن از جهت شرافت خانوادگی و صفات و وضعیت او نسبت به اماثل  و اقارب و سایر عوامل موثر در تعیین مهرالمثل و هم چنین بیان مقدار ان ،عند اللزوم قرار تحقیق محل توام با قرار کارشناسی صادر مینماید و با تعیین وقت نظارت  دستور ابلاغ تودیع حق الزحمه کارشناسی را به خواهان صادر میکند
۲) در صورت عدم پرداخت حق الزحمه کارشناسبه استناد ماده ۲۵۹ ق.آ.د.م قرار ابطال دادخواست صادر خواهد شد و در صورت پرداخت ،دادگاه وقت دیگری به منظور دعوت طرفین و کارشناس و تعیین عضو مجری قرار و اجرای آن صادر می نماید.
۳)  دروقت مقرر،با تشکیل جلسه،قرار کارشناسی به طرفین و کارشناس تفهیم میگردد و در صورت صدور قرار تحقیق محلی،اقدام به اجرای ان میشود.پرونده تا وصول نظریه کارشناسی  مقید به وقت نظارت میشود.
۴)  با وصول نظریه کارشناسی ومصونماندن ان از اعتراض موجه ومطابقت ان با اوضاع و احوال محقق و معلوم،دادگاه مبادرت به انشای رای مینماید. در صورت اعتراض ،قرار ارجاع امر به هیئت کارشناسی صادر و مراتب صدور و اجرای آن به شرح فوق مجددا طی میشود.

چگونگی اقدام زوجه برای اخذ مهریه :
ابتدا رویه کنونی دادگاه و سپس روال دادرسی را بیان می نماییم .
در حال حاضر زوجه می تواند برای مطالبه ۱۱۰ سکه بهار آزادی از حکم جلب استفاده نماید و چنانچه مهریه زوجه بیش از ۱۱۰سکه بهارآزادی باشد ، وصول آن منوط به تمکن مالی زوج و اثبات این موضوع از سوی زوجه است. هر زنی برای حصول مهریه یا نفقه معوقه یا نفقه فرزندانش و … باید دادخواستی به دادگاه تقدیم کند که با تعیین وقت رسیدگی از سوی دادگاه و دعوت از طرف مقابل به موضوع رسیدگی می شود. در صورتی که دادگاه خواهان را مستحق تشخیص بدهد، حکم به نفع خواهان و در غیر این صورت حکم به رد دعوا صادرمی شود. فردی که از حکم متنفع است و حکم به نفع اوست باید تقاضای اجراییه کند. اگر مهریه وجه نقد یا در حکم نقد مانند سکه و طلا باشد زن با در دست داشتن سند رسمی ازدواج می تواند به دفتر ازدواج و یا دایره اجرای ثبت (مستقر در اداره ثبت اسناد محل وقوع ازدواج) مراجعه و طبق فرم خاصی که در آن دایره موجود است تقاضای صدور اجراییه کند. ابتدا این اجراییه به شوهر ابلاغ می شود و به وی ۱۰ روز مهلت داده می شود تا به اجراییه عمل کرده و طلب همسرش را پرداخت کند. در صورتی که در مدت مقرر شوهر دین خود را نپردازد و اجراییه را اجرا نکند، دادگاه اجراییه را به دایره اجرای احکام می فرستد. زن نیز می تواند با معرفی اموال و دارایی شوهر به اجرای ثبت، تقاضای توقیف اموال شوهر را کرده و مطالبات شوهر از اشخاص دیگر و موجود حسابهای بانکی وی را نیز توقیف کند. همچنین زن می تواند تقاضای توقیف حقوق شوهر را از موسسات دولتی یا خصوصی داشته باشد و تا میزان  حقوق (مادامی که شوهر متأهل است) و نیز  آن را در صورتی که زن و شوهر از هم جدا شوند و تا زمانی که شوهر زن دیگری اختیار نکرده، توقیف نماید. دایره اجرای احکام مجدداً برای اتمام حجت برای محکوم علیه (زوج) اخطاری ارسال می کند. اگر اجراییه توسط وی اجرا  شد که پرونده به نتیجه می رسد، در غیر این صورت طبق قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، طرف منتفع که زوجه است می تواند تقاضای بازداشت محکوم علیه را بکند. در این زمان محکوم علیه تا زمانی که یا رضایت زن را تحصیل کند و یا از دادگاه حکم اعسار یا تقسیط بگیرد، در بازداشت می ماند. اگر مهریه سکه طلا باشد و شوهر نتواند اصل آن را بپردازد، قیمت روز مطالبه آنها ملاک اجرای قانونی حکم است. اگر سند ازدواج رسمی نباشد، زن برای مطالبه مهریه خود باید از طریق تسلیم دادخواست به دادگاه اقدام کند. اگرچه زن می تواند درخواست توقیف امواج زوج را بنماید، اما ما در قوانین حقوقی ضوابطی که بتوانیم کلیه داراییهای مرد را محاسبه نماییم و یا از اقدامات مرد بر خروج اموال از ملکش جلوگیری بنماید، نداریم. از طرفی توقیف این اموال شامل مستثنیات دین اگر مهریه سکه طلا باشد و شوهر نتواند اصل آن را بپردازد، قیمت روز مطالبه آنها ملاک اجرای قانونی حکم است. اگر سند ازدواج رسمی نباشد، زن برای مطالبه مهریه خود باید از طریق تسلیم دادخواست به دادگاه اقدام کند. اگرچه زن می تواند درخواست توقیف امواج زوج را بنماید، اما ما در قوانین حقوقی ضوابطی که بتوانیم کلیه داراییهای مرد را محاسبه نماییم و یا از اقدامات مرد بر خروج اموال از ملکش جلوگیری بنماید، نداریم. از طرفی توقیف این اموال شامل مستثنیات دین نمی شود و مرد می تواند بخشی ازا موالش را جز مستثنیات دین معرفی نماید، لذا باید قوانینی جهت جلوگیری از سوء استفاده مرد در این مورد وضع گردد.

خرداد ۲۹, ۱۳۹۳

مهریه

مهریه مهریه مالی است که زن بر اثر ازدواج مالک آن می گردد وزوجه ملزم به دادن آن به زوجه است. مهر بر ۳ گونه می […]